Je relatie loopt niet, je hebt het gevoel dat er geen echt samen meer is. Jij mist de fijne verbinding, tijd voor elkaar en intimiteit. Hij mist de seksualiteit, of andersom natuurlijk ????. En daar komen jullie ook niet echt uit. Soms gaat het even goed en dan vervallen jullie toch weer in sleur, afstand of ruzie. Misschien verheug je je op het weekend, eindelijk samen iets leuks doen en dan valt het toch weer tegen. Aan de ene kant het gevoel van laat maar zitten, zo hoeft het niet. En aan de andere kant houd je van je gezin. Want ja het gezin gaat goed, werk ook en toch zorgt de afstand tussen jullie voor een grauwe sluier. Het liefst heb je dat het stroomt alleen moet je daarvoor eerst weten waar het aan ligt dat jullie relatie nu niet is zoals het zou kunnen zijn. Ook om relatietherapie succesvol te laten zijn is het belangrijk om te weten wat de belangrijkste oorzaken zijn van een slechte relatie. Het komt neer op deze vier:

Onverschilligheid

Het gevoel dat je er niet toe doet voor de ander, of dat de ander er niet toe doet voor jou. We willen heel graag gezien worden, belangrijk zijn voor iemand. Als we het gevoel hebben dat de ander onverschillig is of we zijn zelf onverschillig naar onze partner dan is dat funest voor de relatie.

Minachting

Je partner met een blik kunnen doden. Je boven de ander plaatsen en het totaal belachelijk vinden hoe de ander iets doet, ergens over denkt of in het leven staat. Hoe langer je elkaar kent hoe meer je erachter komt hoe anders jullie zijn. De – in jouw ogen – mindere kanten van je partner kunnen gevoelens van minachting oproepen.

Verwaarlozing

Tijdens het daten en in de eerste fase van de relatie doen we moeite voor elkaar. Willen we de ander verrassen en laten we onze beste kant zien. Het lijkt wel alsof we daarna de relatie voor vanzelfsprekend nemen. Alsof we er geen moeite meer voor hoeven doen. De ander is er toch? Er is een huis, kinderen en nabijheid. Alleen nabijheid is nog geen verbinding. Als je de relatie verwaarloost gaat de verbinding weg.

Geweld

Misschien denk je: huh, geweld? Dat speelt niet bij ons hoor. Toch wel waarschijnlijk. Want ik bedoel niet alleen fysiek huiselijk geweld maar ook micro-geweld. Een vervelende opmerking, een steek onder water. Wraak nemen als je partner iets gedaan heeft waar je boos over bent. We praten soms op een manier met onze geliefden die echt niet kan. Als we dat op het werk zouden doen zouden we daarvoor ontslagen worden. Een van mijn leermeesters zei: ‘Onze partners en onze kinderen krijgen het mooiste maar ook het lelijkste van ons te zien’. Dat lelijke kan flink venijnig en gewelddadig zijn.

Weten waaraan het ligt maakt jullie relatie nog niet fijn en liefdevol. Terwijl dat wel echt kan. Wat daarvoor nodig is zit in het traject Leve de Liefde – relatietherapie met online modules – zoals onder andere:

  • Oude pijn een plek geven. Want je doet elkaar pijn in een relatie, dat gebeurt gek genoeg juist door de liefde die er is. Door de oude pijn een plek te geven kunnen jullie je weer openstellen
  • De manieren waarop jullie met elkaar omgaan en praten die niet werken gaan herkennen en stoppen
  • Leren hoe je wel op een fijne manier samen kunt praten, kunt verbinden en intimiteit en seksualiteit kunt hebben. En dat meer en meer doen

Wat is bij jullie de oorzaak van dat het niet goed gaat met de relatie? Bij ons was dat geweld, omdat ik heel gelijk hebberig en gemeen kon zijn en veel op mijn manier wilde. En ook verwaarlozing van onze relatie toen de kinderen kleiner waren.

Wat speelt er bij jullie? Wat is de reden dat het nu niet goed gaat met jullie relatie?

We horen graag van je!

Jezelf kwijt zijn
Ik ken dat maar al te goed. Door de drukte van het gezin, werk, verbouwen en soms issues in de relatie raak ik mezelf kwijt. Dat wil zeggen: ik ben er wel, ben hard aan het werk, doe mijn best en doe mee. En tegelijkertijd maak ik me bijvoorbeeld zorgen en ben ik kortaf. Minder geduldig naar de kinderen. Minder toeschietelijk naar Iris en geef ik eerder een steek onder water over iets dat me dwars zit.
Ik ben niet mezelf helemaal kwijt, ik kan nog steeds functioneren, maar de liefdevolle kant van mezelf ben ik wel kwijt. Ontspannen en lachen gaan een stuk minder goed. Dat kan heel subtiel zijn, zo subtiel dat ik het niet altijd meteen zelf in de gaten heb. Iris merkt het vrijwel meteen.

Je eigen stemming heeft invloed op de ontmoeting
Goed in je vel zitten is een voorwaarde om fijn contact met de ander te hebben. Want hoe je je voelt en hoe je de ander tegemoet treedt, heeft invloed op hoe de ontmoeting verloopt. Ben je boos, gespannen of gestresst? Dan is er een grote kans dat de ander dit overneemt en dat er verdere verwijdering ontstaat. Emoties zijn besmettelijk. Ben je ontspannen en liefdevol dan nodigt dat je partner uit om ook ontspannen en liefdevol te zijn. Dat is iets om zelf voor te zorgen, of zoals Wibe Veenbaas het zegt: ‘Het hart gaat van binnenuit open’. We hebben alleen zelf de sleutel en het vermogen om ons hart te openen.

Window of tolerance
Zijn er teveel prikkels, is er stress, onzekerheid, angst, voelen we druk of spanning dan gaat ons brein in de vlucht of vecht respons en sluiten we ons hart. Dan trekken we ons terug of gaan juist het gevecht, de discussie, aan. Het kan ook zijn dat je bevriest of gaat pleasen. Dit gaat automatisch en wordt inzichtelijk gemaakt door de Window of tolerance (Siegel, 1999). In het middelste gebied kunnen we onze emoties en stemming reguleren, zijn we ontspannen en kunnen we de ander liefdevol ontmoeten.

Vechten, vluchten, bevriezen en pleasen gaan automatisch

Bij veel stress, prikkels en dergelijke gaan we automatisch vechten, vluchten, pleasen of bevriezen. Daar kunnen we niks aan doen. Dat gebeurt gewoon. Ons autonome zenuwstelsel grijpt zelfstandig in, dus voordat we kunnen nadenken.

Bij vechten gaan we in de aanval, maken we ons druk. Bij vluchten trekken we ons terug. Bij bevriezen verstijven we inwendig. Aan de buitenkant is het net alsof we er nog zijn maar van binnen zijn we bevroren. Met pleasen schakelen we onze eigen emoties en behoeftes van binnen helemaal uit en laten we alles aan de ander over. Bevriezen en pleasen kunnen aan de buitenkant lastig te zien zijn omdat we dat niet laten zien. Wat als effect kan hebben dat de andere partner nog harder gaat vechten om een reactie te krijgen en het gevoel te hebben dat er contact is.

Omdat we automatisch in onze overlevingspatronen komen, moeten we er zelf actief voor zorgen om weer rustig en liefdevol te worden.

Tips
Is de comfort zone heel klein en heeft het vechten, vluchten, bevriezen of pleasen sterk de overhand? Kies dan voor professionele begeleiding. Kun je het zelf hanteren wanneer je merkt dat je bij jezelf vandaan raakt, dan kunnen de volgende zaken helpend zijn:

  • Bewegen in de vorm van wandelen of sporten, maar je kunt ook denken aan tuinieren
  • Ademhalen – een ademhalingsoefening van een paar minuten kan je alweer bij jezelf brengen
  • De stilte, muziek, meditatie, natuur

Is het allemaal bar en boos dan is luisteren naar ‘Rest in Natural Great Peace’ een van mijn laatste redmiddelen.

We horen graag van jullie als jullie elkaar en ook jezelf kwijtgeraakt zijn in de relatie. En we begeleiden jullie graag bij het weer vinden van elkaar.

In mijn beleving zou de Abel Tasman Coast track een van de mooiste tochten zijn van onze reis door Nieuw Zeeland. Met als ultiem hoogtepunt kerst vieren op een prachtig wit strand. Dat viel tegen. Ondanks dat het een one way track is ging het mis met de route en met kerst stormde en regende het. Op weg naar een lodge om te schuilen ontmoetten we een vrolijke dame met een prachtige tattoo op haar bovenbeen:

Paradise is not a place, it’s a state of mind

Dit beeld hielp me enorm om te genieten van het hier en nu en de voorstellingen los te laten van hoe ik had gedacht dat het zou zijn. Verwachtingen kunnen de realiteit soms zo in de war schoppen. Verwachtingen van hoe je denkt dat je partner zou moeten zijn, hoe je zelf zou moeten zijn. Hoe jullie relatie eruit zou moeten zien. In de loop van de afgelopen jaren is de roze wolk verworden tot regelmatig een stevige bui met onweer en bliksem. Wanneer je rekening houdt met dat het af en toe heel anders kan lopen dan je van tevoren had verwacht, word je soms positief verrast. En soms ook negatief. Hoe ga je daarmee om? Kun je eenvoudigweg voelen dat je verwachting anders was en je opnieuw verhouden tot wat je aantreft? Dat gaat niet in een keer, en zeker niet vanzelf. Het vraagt oefening, en vooral ook mild zijn naar je partner, naar de situatie, en misschien wel het meest naar jezelf. Mild zijn is een werkwoord. Wanneer je je daarin oefent, komt het paradijs op onverwachte momenten ineens voorbij.

Natuurlijk kennen we allemaal het beeld zoals dat geschetst wordt in sprookjes en films. In een romantische setting ontstaat de eerste ontmoeting en twee mensen worden razend verliefd. Vervolgens een lastige periode of crisis en daarna: zij leefden nog lang en gelukkig! In de liefde is het iets minder rooskleurig en is de weg een stuk minder recht toe recht aan. Het is een hobbelige, kronkelige weg vol met ups en downs. Volgens Linda Carroll, Amerikaanse relatie therapeut, zijn er wel bepaalde fases te onderscheiden. De fases in een relatie zijn:

  1. Verliefdheid
  2. Twijfel en verwijdering
  3. Ontgoocheling en experiment
  4. Toenadering en keuze
  5. Toegewijde liefde

Elke relatie doorloopt deze 5 fasen. Waar bevinden jullie je? Als je dat weet kun je een route vinden uit wat misschien voelt als een moeras in de mist. En wellicht geruststellend: elke relatie heeft fases waarin het als één grote anticlimax voelt… De fases hebben tijd nodig, ook in een relatie die misschien al 10, 20 of 30 jaar duurt kan volop groei plaatsvinden.

In deze blog worden de vijf fases beschreven die elke relatie kan doorlopen. Met bij elke fase tips hoe hiermee om te gaan. Als jullie weten waar jullie staan kun je een route vinden.

Eerste relatiefase: Verliefdheid

De eerste fase van jullie relatie: verliefdheid. Jullie zijn verliefd, willen zoveel mogelijk bij elkaar zijn en met elkaar delen. In de gepassioneerde seks zijn jullie helemaal samen. Grenzen vervagen in het verlangen om één te zijn, misschien maak je wel keuzes die je nooit voor mogelijk had gehouden. Door de aanrakingen en nabijheid maak je veel hormonen aan zoals dopamine en oxytocine. Gelukshormonen waar je het liefst steeds een flinke dosis van wilt maar die ook maken dat je minder rationeel bent. Verliefdheid wordt ook wel een wederzijdse verstandsverbijstering genoemd. Door de roze bril is er minder of geen oog voor de lastige kanten van je partner of de relatie.

Tips voor de verliefdheidsfase

Geniet vooral van deze fase. Het is een heerlijke periode vol vlinders in je buik en fijne energie dus geniet daarvan. Blijf je wel bewust van je eigen emoties. Heb je vage twijfels onderzoek deze dan met mensen die dicht bij je staan. Waar zijn de gevoelens op gebaseerd? Wat zijn de feiten, zeggen ze misschien meer over jou of klopt er toch iets niet in de relatie? Dit is geen geschikte periode om grote beslissingen te nemen, wacht daarmee tot jullie wat meer geland zijn, als dat lukt. Want deels heb je verliefdheid in de hand en deels ook niet.

Afstand is brandstof voor de aantrekkingskracht. Neem af en toe wat afstand, plaag elkaar een beetje om de verliefdheid nog verder te doen oplaaien en kijk of je daarmee kunt spelen.

Tweede relatiefase: Twijfel en verwijdering

Er komen twijfels, de verschillen worden duidelijker. De eigenschappen die in het begin aantrekkelijk waren gaan je in deze fase juist tegenstaan. Het relaxte van je partner ga je ervaren als lui, die betrouwbaarheid voelt ineens als een keurslijf, het vrolijke en vrije kan gaan voelen als te losbandig en grenzeloos. Bepaalde gedragingen van je partner kunnen op je overkomen als totaal onbegrijpelijk, zo niet passend in jouw beeld van hoe je met je leven, met elkaar of met de kinderen omgaat. Dat leidt tot ruzie, meningsverschillen en discussies die lastig op te lossen zijn. Want jullie wereldbeelden, verlangens en patronen verschillen van elkaar. We weten wel dat het gek is om te verwachten dat de partner zich aanpast, en toch, omdat sommige dingen je zo aan het hart gaan is dat wel wat je wilt. ‘Waarom ben je niet wat meer zoals ik?’. Loslaten, vooral van de eigen beelden, kan zo lastig zijn.

We willen zo graag terug naar de eenheid van de verliefdheidsfase dat we vaak twee totaal niet effectieve reacties hebben. De eerste is om de verschillen te verbergen en te ontkennen. De tweede is om de ander te overtuigen van jouw beeld, zodat er weer eenheid is. Beide leiden tot verstikkende, weinig productieve en terugkerende discussies.

Tips voor deze fase van twijfel en verwijdering

Blijf op een constructieve manier met elkaar in gesprek. Onderzoek wat ieders standpunt is en welke overwegingen mogelijk een rol spelen. Leren ruzie maken en samen compromissen vinden, ook op het gebied van grenzen en behoeftes. Zijn de ruzies heftiger dan wat bij het moment of het onderwerp past? Dan doen er dingen uit het verleden mee. Door te blijven onderzoeken en communiceren kunnen jullie overal uitkomen. Kijk naar ieders behoeften en verwachtingen van de relatie. Uit de verliefdheidsfase komen betekent ook je eigen pad verkennen. Ieder zijn eigenheid gunnen, ook al is dat spannend. Het losmaken uit de wurggreep van de symbiose leidt tot verlatingsangst en bindingsangst.  Jullie stoeien met de vraag: mag ik los van jou mijn eigen ding doen? Partners kunnen elkaar in deze fase intens verwonden. Losmaken gaat gepaard met het volgen van de eigen beweging en die kan helemaal anders zijn dan de beweging of wens van de partner.

Derde relatiefase: Ontgoocheling en experiment

Wie ben ik, los van de relatie? Eenheid en ‘wij’ wordt weer ‘ik’. Als je de druk om terug te keren naar de samensmelting en verlies van jezelf van de eerste fase kunt weerstaan, begin je je te herstellen in je eigen identiteit en zelfrespect die onafhankelijk zijn van hoe het met je relatie gaat. Een vitale en cruciale fase voor elke partner om de eigen identiteit verder te ontwikkelen om – later – van daaruit partner te zijn. We verkennen in de buitenwereld. En, als de timing tussen jullie verschilt, hoe meer de één zich vastklampt hoe meer de ander zich los wil maken.

Verkennen in de buitenwereld kan vele vormen hebben. We storten ons op werk, kinderen, hobby’s. Maar ook ontrouw kan in deze fase een rol spelen. Als jullie je verschillen in behoeftes en verlangens niet uitgesproken hebben, jullie liefdesleven niet onderhouden hebben en samen op de bank in slaap gevallen zijn maakt dat de relatie kwetsbaar voor verleidingen van buiten. 

Het kan voelen alsof er niets meer van de relatie over is. Liefde en zorgzaamheid compleet verdwenen zijn en je voelt je eenzaam en geïsoleerd in de relatie. Door Linda Caroll wordt dit de winter van je relatie genoemd. De verschillen lijken onoverbrugbaar. Afhankelijk van jullie stijl is er sprake van heftige ruzies en discussies of juist van verwijdering en afstand.

Tips voor de fase van ontgoocheling en experiment

Dit is het moment om schoon schip te maken. Dat kan heel moeilijk zijn, maar dingen wegstoppen gaat simpelweg niet meer. Het doel van deze fase is om jezelf, je eigen ik, vorm te geven ín de relatie. Dat je je kenbaar maakt aan je geliefde, met je behoeften, je gevoelens, mooie én lelijke kanten. Daar komen schuld en schaamte bij kijken, wat juist helend werkt voor de schade die onherroepelijk ontstaat in deze fase.

Het bewustzijn dat jullie elkaar pijn gedaan hebben maakt dat jullie elkaar van mens tot mens kunnen ontmoeten en jezelf en de ander niet meer op een voetstuk zetten. Als er sprake is van ontrouw allebei kijken naar je aandeel. Natuurlijk ligt het voor de hand om alle schuld te geven aan degene die vreemdging. Maar is dat terecht? Wat ging er aan het vreemdgaan vooraf en wat was ieders rol daarin?

In de verliefdheidsfase was er een roze bril, nu is er sprake van een donkere bril. Die bril kun je alleen zelf afzetten. Zoek actief naar het goede, geef vorm aan wat je wel wilt. Breng wat je buiten hebt geleerd juist in in de relatie. Toon liefde, genegenheid en respect en je zult merken dat dat invloed heeft op hoe je je voelt in de relatie. Juist nu is samen naar de sauna of samen een weekend weg hard nodig, ook al kan dat soms heel lastig lijken. Uiteindelijk maakt deze fase de relatie sterker en rijker en krijgt jullie eigenheid en eigen ontwikkeling een plaats in de relatie. Als bezitsdrang de overhand krijgt is het geen liefdesrelatie.

Vierde relatiefase: Toenadering en keuze

In deze fase zijn jullie de gevarenzone voorbij. Jullie zijn de verschillen én je eigen proces aangegaan. Je hebt jezelf leren kennen en geleerd je eigen inbreng in de relatie te doen, zonder dat je in de verdediging of aanval hoeft te schieten. Bij meningsverschillen denken jullie eerst na in plaats van dat je automatisch met je oude reactie komt en je met elkaar in die negatieve dans terecht komt. Een ‘nee’ wordt niet meer als een afwijzing ervaren maar als een uitdrukking van wie de ander is. Niet elke moeilijke discussie escaleert, omdat er meer respect voor de verschillen is gekomen.

​Als jullie tijdens de fase van de ontgoocheling leren om jezelf en elkaar te accepteren zoals jullie zijn kun je in deze fase een keuze maken en voor elkaar kiezen. Met alles wat er is, de mooie en de minder mooie kanten. Bij voorkeur is dit een keuze vanuit positiviteit, met hart en ziel, waarbij je echt zin hebt om met de ander je leven vorm te geven. Bij een verwijdering raak je niet meer in paniek maar vertrouw je op de toenadering en geeft deze ook actief vorm. Het kan ook een verstandskeuze zijn, dan ontstaat er een status quo. De ruzies worden niet meer aangegaan, de relatie speelt zich af in de bovenlaag en er zit niet veel leven meer in.

Hernieuwde seksualiteit hoort bij het voor elkaar kiezen. Er is nu een gezamenlijke bedding. In het ‘wij’ is nu ook plaats voor twee afzonderlijke individuen. Ieder op eigen benen, met eigen verlangens en ontwikkeling. Niet meer een verstikkende ‘ik heb nodig’ maar een uitnodigende ‘ik zou graag willen’.

Tips voor de fase van toenadering en keuze

Geniet van deze fase, maak tijd voor elkaar en geniet van de hernieuwde seksualiteit. Onderzoek je eigen en elkaars verlangens en kijk hoe jullie de intimiteit en jullie liefdesleven verder kunnen verdiepen. Wat is er nodig om jezelf en elkaar nog gelukkiger te maken? En verwar mildheid voor elkaars minder sterke punten niet met gemakzucht, blijf elkaar uitdagen om het beste uit ieder naar boven te halen. Blijf je uitspreken, de relatie verdiepen en werken aan je eigen groei en ontwikkeling. De kunst is om niet in gezapigheid te vervallen met een halfslachtige status quo tot gevolg.

Vijfde relatiefase: Toegewijde liefde

Er is onderlinge afhankelijkheid, naast de eigen draagkracht die ieder voor zich in de kern kan voelen. Je kan los van je partner zijn wie je bent. Jullie profiteren van de synergie en jullie relatie heeft een geheel eigen energie. Diepe intimiteit, kwetsbaarheid en emotionele voeding zijn er in overvloed. Deze fase verschilt van de verliefdheid omdat jullie allebei het besef hebben van de onvermijdelijkheid (en schoonheid) van imperfectie. Deze fase wordt gekenmerkt door rust en speelsheid. Jullie voelen je weer licht en vrij om helemaal van elkaar te genieten.

In deze fase ben je in staat om met elkaar om te gaan op een manier die trouw is aan je eigen diepste waarden en overtuigingen. Daarbij steun je je partner om hetzelfde te doen, zelfs als dit lastig is. De verbinding tussen het individu en het wij gaat steeds gemakkelijker.

Tips voor de fase van toegewijde liefde

Geniet van jullie samenzijn, maar vergeet vooral ook niet voor jezelf te blijven zorgen. In deze fase kan je juist zo duidelijk voelen hoe self-care je relatie positief kan beïnvloeden. Als jij lekker in je vel zit, straal je een vervulling uit die ook je relatie zal oplichten.

Gebruik de energie en de bedding die jullie samen hebben ook om je omgeving te inspireren. Geef jullie liefde weg zodat het weer in andere vormen naar jullie toe kan stromen.

De fases in een relatie

Nu je weet wat de fases in een relatie zijn kun je samen kijken waar jullie staan. Geen idee welke fase op jullie van toepassing is? Stuur even een berichtje, we denken graag mee. Als jullie weten in welke fase jullie zitten kun je ook kijken hoe jullie hiermee om willen gaan. Het is vaak lastig om op eigen kracht uit de fases van Twijfel en verwijdering en Ontgoocheling en experiment te komen. Omdat we zo geneigd zijn om naar de ander te kijken kan begeleiding helpen om je eigen stukken helder te krijgen en vast te pakken en zo weer je eigen regie en kracht te kunnen voelen in de relatie.

‘De aantrekkingskracht van de seksen is natuurlijk, normaal en prachtig. Het kan gezien worden als een wezenlijk gebaar van het hart, het verlangen naar liefde en eenheid’, vrij naar David Deida. De aantrekkingskracht tussen de seksen is als de twee polen van magneten, die elkaar aantrekken en ook afstoten. Het ‘anders zijn’ van de andere sekse is aantrekkelijk, want verschillend en aanvullend. En soms afstotend omdat het zo anders is dat we het niet begrijpen en er moeilijk mee om kunnen gaan. De man die dan weinig begrijpt van de wereld van de vrouw en andersom.

 

Opposits attract

Een wat rustige man valt op een reislustige vrouw.

De sloddervos treft een opgeruimd iemand.

De avonturier valt als een blok voor een teruggetrokken type.

De hardwerkende vrouw raakt gecharmeerd van de levensgenieter en bourgondiër.

En het mooie is, we hebben geen bewuste invloed op wie we verliefd worden, het overkomt ons. Onbewust kiezen we al voor groei. In het begin gaat het heel goed, en vullen jullie elkaar juist goed aan. Maar later wordt het toch wat veel van het goede. Blijkt de stille, wat afstandelijke man wel heel slecht te bereiken. Is de flamboyante vrouw wel heel uitbundig en mis je het serieuze. Heeft hard werken niet alleen voordelen, maar ook nadelen.

 

Na de verliefdheid komt er verwijdering

In het begin gaat het allemaal vanzelf. Zijn de verschillen juist leuk en interessant en doe je allebei je best voor de relatie. Gaandeweg raken jullie meer vertrouwd, settelen en dan worden de verschillen minder interessant. Worden ze zelfs irritant.

 

Wat nu?!

In eerste instantie zal de neiging zijn om de ander te veranderen. En om je aan te passen aan wat de ander vraagt. Alleen werkt dat uiteindelijk toch niet. Je kunt de ander namelijk niet veranderen. En door je aan te passen, door dingen voor de ander te gaan doen raak je verwijderd van jezelf. Het voor de ander doen houdt een keer op want het put je uit. En dan stroomt het niet meer.

 

Hoe zorg je voor jezelf?

Jullie zijn verschillend en dat zal zo blijven. Belangrijkste is om de ander en jezelf te accepteren zoals je bent. Met alle mooie en minder mooie kanten. En voor jezelf te zorgen. Wat heb jij nodig? Wat heb jij te leren? Hoe vul je jouw bron? Zodat je de ander weer met een open hart en vol energie kunt ontmoeten?

 

Goud

In de verschillen ligt goud verborgen. Goud voor je eigen groei en voor een sprankelende relatie. Ga je voor goud? Neem contact op voor een gratis kennismaking.

Vakanties geven stress. En stress kan leiden tot irritaties, spanning en verwijdering. En spanning en verwijdering kunnen leiden tot ruzie. Zo is het gewoon. Hoort er allemaal bij, is niet leuk maar echt erg wordt het pas als de irritaties aanhouden, ruzies worden en de hele vakantie verpesten. Lees hier hoe je dat voorkomt.

Wat ik heel irritant vind:

  • Later vertrekken van huis dan gepland
  • De aankomsttijd op Google Maps die maar naar achteren blijft schuiven
  • Gedoe op de achterbank
  • Verkeerd rijden

Blijkbaar heb ik iets met tijd.

En tijdens het wandelen, we hebben een huttentocht gemaakt, vielen me ook een paar dingen op die ik heel irritant vind:

  • Slechte bewegwijzering waardoor ik de route niet goed kan vinden
  • Een kaart die niet klopt en onduidelijk is (nee ligt echt niet aan mijn ogen…)
  • En de combinatie van een slechte kaart en slechte bewegwijzering is natuurlijk helemaal balen!

 

Irritaties en stress

Er zijn in de basis drie dingen die tot irritaties, stress en overstuur kunnen leiden:

  • Een intentie die niet uitkomt (we wilden om 6 uur vertrekken en het werd 6:45 – ook door mezelf hoor)
  • Een verwachting die niet uitkomt (het moet gezellig zijn tijdens de reis en tijdens de vakantie)
  • Zaken die je wilt zeggen maar niet uitspreekt

 

Hoe zorg je dat irritaties en stress geen ruzie worden?

Het ergste wat kan gebeuren is dat irritaties over en weer leiden tot een dagenlange ruzie – dat is echt zonde van de vakantie en de tijd met elkaar. Vaak is niet eens meer duidelijk hoe het begon, wel dat je allebei baalt en er van een fijne sfeer geen sprake meer is.

 

Supertip: irritaties en stress horen erbij!

Ja, je hebt tijd met elkaar. Gaat misschien iets nieuws ondernemen – stress en irritaties horen erbij, dat is nu eenmaal zo. Het kan gewoon niet altijd gezellig zijn. Dus accepteer het als je zelf geïrriteerd bent. Of je partner. Je mag geïrriteerd zijn – en je partner ook.

 

Wat is de oorzaak van de irritatie en de stress?

Neem even de tijd om te onderzoeken wat de stress geeft: wilde je iets wat niet lukt? Is er iets onverwachts gebeurt en wat dan? Of wilde je iets zeggen en heb je dat niet gedaan?

Als je weet wat je stress geeft kan er al veel wegvallen. Je kunt elkaar helpen bij het helder krijgen – bijvoorbeeld door te vragen: ‘Wat raakt je het meest?’ of ‘Wat is je zorg?’. Doe dat wel uit ontspanning en zonder dat de ander iets moet, want dat kan olie op het vuur zijn en het ging er juist om het niet te laten escaleren tot een dagenlange ruzie!

Als ze er mogen zijn gaan irritaties voorbij – aan de file kwam een eind en de hutten vonden we uiteindelijk ook,

Wat zijn jouw irritaties tijdens vakantie?

En hoe ga je er mee om?

De vakantieperiode komt er weer aan en dat kan extra relatiestress geven. Verwachtingen die verschillen, langere tijd dicht op elkaar. Juist dan kan de afstand zo voelbaar zijn. En wat is dan de eerste stap om de afstand te overbruggen? Al hardlopend dacht ik hierover na en kwam bij landgoed Den Treek bij een heel mooi glooiend grasveld. De grassen vielen me op, prachtig in hun verscheidenheid. Allemaal verschillende soorten en tegelijk één veld.


De eerste stap in de communicatie is de verschillen te accepteren en er zelfs dankbaar voor te zijn. Want die verschillen leren ons veel over onszelf en eigenaardigheden.

Door de verschillen te accepteren en de ander zijn eigen beleving, gevoelens en verlangens te gunnen kunnen we op een ontspannen manier in gesprek gaan. En met je partner onderzoeken waar jullie wél de brug of het gedeelde verlangen kunnen vinden.

Een mooie manier om een lastig onderwerp samen te bespreken is de volgende.

Neem de tijd en ga samen rustig ergens zitten
Houd in je achterhoofd dat verschillen er mogen zijn en helemaal OK zijn

Partner A vertelt de situatie en wat hem of haar dwarszit
Partner B vraagt door, luistert en vat samen

  • Vertel daar eens wat meer over?
  • Wat maakt dat het belangrijk voor je is?
  • Als ik het goed begrijp bedoel je …

Daarna vertelt partner B hoe het voor hem of haar is en luistert de ander.

Zorgvuldig luisteren zorgt ervoor dat je partner zich gezien en gehoord voelt. En dat sluit aan bij de drie dingen die mensen belangrijk vinden in een relatie:

  • Zie je mij zoals ik ben?
  • Heb je waardering voor mij en wat ik inbreng in de relatie?
  • Ben je er voor mij als ik je nodig heb?

In dit soort gesprekken kun je dat bevestigen. Het verdiept je relatie en creëert veiligheid.

Juist tijdens de vakantieperiode hebben we tijd voor dit soort gesprekken maar voordat we het weten komt het er niet van. Of eindigt de vakantie in een crisis. Wil je de vakantieperiode gebruiken om aan je relatie te werken? Na drie gesprekken gaan jullie al anders op vakantie en heb je genoeg bagage om anders met de vakantiestress om te gaan.

Interesse om aan je relatie te werken en fijn de vakantie periode in te gaan? Stuur ons een mailtje met je vraag en telefoonnummer en we nemen contact met je op voor de mogelijkheden.

Op naar een fijne vakantie!

Hartelijks, Iris en Tijn

Het gaat er natuurlijk niet om je partner te overtuigen. Hij of zij hoeft niet voor jou deel te nemen aan therapie of begeleiding, maar omdat hij of zij dat zelf wil.


In het gesprek dat jullie voeren over de relatie en hoe hierin verder te komen spelen veel zaken een rol. Allereerst natuurlijk de vraag hoe jullie de relatie zien. Misschien vind je partner het prima hoe het nu gaat terwijl er naar jouw idee wel aandachtspunten zijn. Mijn tip is dan om duidelijker te maken hoe je je voelt. Dat is natuurlijker makkelijker gezegd dan gedaan maar wat zit jouw dwars? En mag je partner dat echt weten? Natuurlijk laat je bijvoorbeeld in het belang van de kinderen overdag ruzies niet enorm escaleren maar laat je hem of haar ’s avonds ook rustig aan tafel of tijdens een wandeling weten wat bepaalt gedrag met je doet? En dat je best situaties wilt oplossen in het belang van het geheel maar dat je ook wilt dat er een kentering in komt in hoe jullie met bepaalde dingen omgaan? En laat je je partner ook weten wat het voor jou betekent als jullie geen stappen gaan zetten? Like really? Je partner is het waard om echt te weten hoe het met je gaat en hoe je er in staat en soms moet de lieve vrede daar even voor wijken. Als je een gesprek aangaat over wat voor jou moeilijk is in de relatie denk dan ook aan het volgende:

  • Houd het bij jezelf. Wat doet het met jouw? De eenzaamheid en de energie die het kost. Kun je zo verder en zo niet waarom niet?
  • Ga niet wijzen, dan voelt de ander zich snel aangevallen en gaat zich verdedigen, terwijl dat niet is wat je wilt. Begin je zinnen met ‘Ik’. Bijvoorbeeld ‘Ik vind het lastig dat…’ en geef ook aan dat er oorzaken bij jou kunnen liggen. ‘Misschien is mijn toon soms heel vervelend, daar wil ik ook naar kijken’.
  • Vraag wat de ander wil, waarbij niet of iets anders willen ook OK is. Probeer dat te onderzoeken. Als de ander eigenlijk alleen maar ‘ja’ mag zeggen geeft dat niet veel vrijheid
  • Escaleert het gesprek? Worden het toch verwijten? Stop het dan en kom er op een rustig moment op terug. En het maakt dan duidelijk dat het lastig is elkaar in een gesprek te vinden.

De kern is dat niet de ander het probleem is maar je gezamenlijk wilt werken aan de patronen tussen jullie die de relatie ondermijnen.

Misschien ziet hij of zij het belang wel in van relatietherapie of relatiebegeleiding maar zijn er andere bezwaren. Dat is natuurlijk ook iets waar jullie samen uit moeten komen. Een aantal veel gehoorde bezwaren noem ik hieronder even kort.

Ik heb geen zin in kritiek of om de schuld van alles te krijgen
Dat is heel begrijpelijk en daarom is het belangrijk om te weten dat we tijdens de begeleiding niet op zoek gaan naar de schuldige. En de begeleiding is ook niet de plek om elkaar eens even ongezouten kritiek te geven. Juist niet. Als begeleider luister ik zonder oordeel en kijk samen met jullie in welke patronen je elkaar gevangen houdt en hoe je daar uit zou kunnen komen. Niet de ander maar het patroon als gezamenlijke vijand.

Geen zin om in het verleden te graven
Voor relatietherapie is het niet nodig om lastige gebeurtenissen opnieuw te beleven en alle oud zeer op te rakelen. We kijken wel wat de oorsprong is van bepaalde patronen en hoe je daar los van kunt komen.

Het is duur
Uiteraard vraagt relatietherapie een investering. Je relatie is misschien wel het belangrijkste wat je hebt in dit leven, naast je gezondheid. Als het goed gaat met je relatie brengt dit op alle vlakken zoveel positiefs met zich mee dat dit opweegt tegen de investering. Daarnaast, scheiden is vele malen duurder en mensen ervaren na een scheiding veel eenzaamheid en verlies.

Vindt je partner intimiteit en seksualiteit belangrijk?
Dan is het goed te weten dat dit ook een plek krijgt in de begeleiding. En als dat een gebied is waarin het nu schuurt en waarin jullie allebei willen groeien kan ik je verzekeren dat na de begeleiding jullie liefdesleven niet meer hetzelfde is. Werken aan het onderwerp intimiteit en seksualiteit spreekt mannen vaak wel aan. Daarbij gaat het uiteraard om intimiteit en seksualiteit waar jullie allebei blij van woorden en dat kan betekenen dat het beginpunt communicatie is.

Dus, het belangrijkste is, ga het gesprek aan. Waar staat je partner? Hebben jullie allebei hetzelfde verlangen? Of niet? Als er bezwaren of angsten zijn, wat zijn deze dan? En wil je je daardoor laten leiden of is het verlangen groter?

Met de eerste stap begint de reis al. Daarbij is het natuurlijk het leukst om samen op reis te gaan maar je kunt de reis ook alleen starten zodat je zelf al losser komt van patronen en dan kan je partner op een later moment aanhaken.

Loop je ergens tegenaan in het gesprek met je partner? Je mag altijd bellen om even te sparren.

Als ik vertel dat ik relatietherapeut ben geeft dat altijd leuke reacties. Mensen lachen veel betekend, kijken elkaar aan en zeggen dat ze nog wel iemand weten voor wie dat goed zou zijn. De schroom is regelmatig voelbaar. Ook mijn eigen beeld kan ik me nog herinneren. Iemand die therapie volgt moet het wel heel zwaar hebben en een heftig traject doorstaan. Voor mij destijds de reden om niet voor de richting klinische psychologie te kiezen. Achteraf gezien was ik er toen ook nog helemaal niet aan toe – hoe had ik mensen kunnen begeleiden als ik zelf nog niet wist hoe om te gaan met mijn eigen emoties? Om wat van de schroom weg te nemen een blog over de vraag: wat is relatietherapie?

Liefdesrelaties zijn lastig

Je wordt verliefd op iemand. Juist op dat warrige haar terwijl je zelf wat netter bent. Of je valt op dat reislustige type terwijl je zelf van nature eerder wat dichter bij huis blijft. Of je bent stapelverliefd geworden op iemand die meer teruggetrokken is, terwijl je zelf juist heel sociaal bent. Opposits attract – een van de mooie dingen van het leven is dat we niet in de hand hebben op wie we verliefd worden.

In het begin hebben jullie het fantastisch, de liefde stroomt en jullie bouwen samen een toekomst op. En op een gegeven ogenblik wordt het vrijgevochtene, gedisciplineerde, sterke of zwakke of wat dan ook aan je partner waar je op gevallen toch wat veel van het goede. En zelf ontwikkel je je ook tijdens de relatie. Waardoor je er op een zeker moment klaar mee kunt om altijd met stoffer en blik achter je partner aan te lopen, of vaak degene te zijn die het initiatief neemt. De realiteit van je relatie wringt steeds meer met hoe je het zou willen.

When you pick a partner, you pick a story - Esther Perel

Tot zover heel herkenbaar denk ik. Maar dan. Je zit gevangen in dat toneelstuk, de spanningen lopen op. De gevoelige onderwerpen gaan jullie mijden, waardoor de intimiteit verdwijnt. In plaats van een gelukkig stel is er meer sprake van een goed georganiseerd gezinsbedrijf. Relatietherapie kan dan uitkomst bieden en toch wachten mensen maar liefst zes jaar voordat zij begeleiding zoeken.

Wat is relatietherapie eigenlijk?

Het woord therapie komt van therapeia, een oud-Grieks woord. De betekenis hiervan luidt: ‘Het geven van zorg en aandacht aan een ander door naast die ander te staan als hij of zij in de wereld is en zijn leven leeft.’

Wat is relatietherapie wordt hiermee prachtig omschreven wat mij betreft. Geen afstandelijke therapeut in een stoel en het stel samen op de divan. Geen therapeut die het beter weet en je vertelt wat je moet doen. Maar naast elkaar staan, een stukje meelopen op jullie pad. Want alleen jullie weten waar je vandaan komt en waar je naartoe gaat. Waar je gevallen bent en hoe je weer opstaat. Jullie doen het wel zelf, maar hoeven het niet alleen te doen.

Stappen in relatietherapie

Het leerproces begint met de keuze om niet steeds hetzelfde paadje te lopen. De bekende riedel zijn jullie zat en je wilt het anders. Kort samengevat zijn de fases van therapie:

  • Kijken waar je eerder niet keek om de patronen te gaan zien die de huidige dynamiek in stand houden
  • Oefenen met nieuw gedrag waar je eerder geen toegang toe had
  • Bestendigen

Ja, inderdaad, je gaat uit je comfortzone. Maar he, buiten je comfortzone, that’s where the magic happens. Al is comfortzone in dit verband ook een vreemd woord – want de relatie voelt misschien allang niet meer als comfortabel. Maar juist als ongemakkelijk, soms afstandelijk en lastig. En dat lastige houden we heel lang vol omdat het op een bepaalde manier ook vertrouwd is. Misschien moeten we wel op de bodem zitten voordat we onze vertrouwde patronen doorbreken. Juist omdat we ons in relaties zo kwetsbaar voelen en om de ander geven.

Wat is relatietherapie? Het is buiten je comfortzone

Je kunt relatietherapie zien als een onderzoek naar de achtergronden van je huidige gedrag en hoe dat de patronen tussen jullie in stand houdt. En, omdat je het pas door hebt als je het ziet, kun je daarna op een andere manier met elkaar omgaan wat leidt tot verbinding, liefde en passie.

Verbindende man zoekt vertrekkende vrouw

Een voorbeeld bij de vraag: wat is relatietherapie? Stel je bent opgegroeid, zoals ik, met ouders die je niet willen belasten met hun eigen sores. Die vooral willen dat het goed gaat met jou, maar moeilijk hun gevoelswereld kunnen delen. Dan weet je als kind niet hoe het emotioneel gaat met je ouders en ga je daarnaar op zoek. Want het is wel belangrijk om te weten hoe de vlag er thuis bij hangt. Ik heb dus jong geleerd om mijn antennes uit te zetten en om bij de ander te zijn.

Toen ontmoette ik mijn vrouw Iris. In het begin waren we straalverliefd. We trouwden en kregen kinderen. En op een gegeven moment ontstond er tussen ons een dynamiek dat als ik iets wilde, of als er een conflict was, ik Iris opzocht. Ik was trouw aan hoe ik had geleerd om mijn ouders te zoeken. En Iris had juist de beweging om zich terug te trekken, af te zonderen. Hoe meer ik haar ging halen, hoe meer zij zich terugtrok. En het zal niet voor niets zo rond de leeftijd van de midlife crisis geweest zijn, maar op een gegeven moment had ik er genoeg van en wilde ik niet meer degene zijn die voor mijn gevoel overal met stoffer en blik achteraan liep.

Wat begeleiding en therapie mij toen brachten, is dat ik ging kijken naar mijn eigen aandeel. En wat bleek? Door mijn neiging om de ander op te zoeken joeg ik haar eigenlijk weg. Of vriendelijker gezegd: haalde ik de ruimte weg voor Iris om haar eigen beweging te maken. En kwam ik erachter dat ik niets zo vreselijk en spannend vind als om alleen te zijn. De afstand tussen ons te ervaren en daarmee OK te zijn, vond ik een van de moeilijkste dingen om te leren. Maar dat was wel nodig want daarmee ging ik mijn eigen pijn dragen. Hoefde Iris dat niet meer op te lossen en kreeg zij de ruimte om te komen, op haar moment. Wat mij juist de ervaring gaf waar ik zo naar op zoek was nl dat ik niet in mijn eentje verantwoordelijk was voor de relatie.

Was dit pittig? Absoluut. Had ik dit zelf op kunnen lossen? Zeker niet. Omdat mijn eigen patronen zo vertrouwd zijn, had ik anderen nodig om ze te gaan zien.

Emotionally Focussed Therapy – een nieuwe kans in de hechting

De Engelse psycholoog John Bowlby heeft de hechtingstheorie ontwikkeld. Daarbij onderscheidt hij een veilige hechtingsstijl, een onveilige, en een angstige/vermijdende hechtingsstijl. Sue Johnson heeft Emotionally Focussed Therapy (EFT) ontwikkeld en zij stelt, met vele anderen, dat de hechtingstheorie niet alleen voor kinderen geldt maar ook voor volwassenen. Hoe we ons ooit als kind hebben kunnen hechten vormt een blauwdruk voor hoe we ons later in ons leven hechten en relaties aangaan.

EFT interactiecirkel Emotionally Focussed Therapy interactiecirkel

In onze relaties weten we elkaar onbedoeld feilloos te raken in onze meest lastige primaire gevoelens. Door daar naar te kijken en die gevoelens een plek te geven in onszelf en in de relatie krijgen we een nieuwe kans in de hechting. De put is tegelijk een nieuwe kans. We groeien aan onze wonden. Hopelijk geeft deze blog wat helderheid op de vraag ‘Wat is relatietherapie?’ En mocht je meer vragen hebben kijk dan op de pagina over EFT Relatietherapie of stel ze aan ons, we horen graag van jullie!

En dan is het eindelijk zover: we kunnen onze nieuwe praktijkruimte gaan opknappen. Verf, kwasten, verfbakken, ladders en hulptroepen geregeld, we hebben zin om aan de slag te gaan! De zwarte wanden worden wit en krijgen een kleur, evenals het plafond. Een ruimte die fijn en verwelkomend is voor stellen. Als we de systeemplaten hebben verwijderd, kunnen we aan de slag. Iris begint gewoon ergens te rolleren. Wacht even, dat is niet wat ik had verwacht. Ik vraag haar om de randen te doen, zodat ik vervolgens met de grote vlakken aan de slag kan. Iris begint, al wat in zichzelf mopperend, aan de randen. Ai, dat vind ik eigenlijk ook niet zo’n goed idee; als ze aan die kant begint, is het nog handiger. Als blikken konden doden…

Met klussen ontmoet je als stel heel gemakkelijk elkaars primaire reacties en natuurlijke patronen. In de dagelijkse routine waar je elkaar regelmatig treft, ken je elkaars aanpak. Ben je op elkaar ingespeeld. Accepteer je dat de ander het anders doet dan jij of heb je een gezamenlijke modus gevonden. Maar bij het klussen of een andere nieuwe activiteit, kun je elkaar verrassen door hoe je ermee omgaat. Dat kan ongemakkelijk of stressvol zijn.

In mijn jeugd heb ik geleerd om af te stemmen, een gezamenlijke aanpak te bepalen en vervolgens met elkaar aan de slag te gaan. Mijn ouders hadden een heel schema met wie wat deed in huis en dat rouleerde per week. Daarnaast hadden we gezinsraad om te bespreken wat goed ging en wat beter kon. Inderdaad, een beetje beklemmend was het wel. Iris kent het heel anders. Ieder leefde veel meer zijn eigen leven en trok zijn of haar eigen plan. Niks afstemmen, gewoon gaan doen. Op het moment dat we gingen klussen, kwam dit weer zo duidelijk aan de oppervlakte. Vanuit het samen aanpakken ging ik directief aanwijzingen geven. Iris was al begonnen en dat moet natuurlijk wel op de goede manier. Voor Iris voelden mijn aanwijzingen als controlerend en gaven haar het gevoel dat ze het niet goed deed. Dan is de sfeer om te snijden.

We ontmoetten elkaar weer door wat meer woorden te geven aan wat er gebeurde: ik gaf meer uitleg over hoe ik dacht dat het handig was en Iris kon zeggen dat ze het gevoel had dat ze het niet goed deed. Daardoor ontspanden we weer en konden we aan het gezamenlijke doel werken, namelijk een mooie praktijkruimte.

Hoe gaat het als jullie samen iets nieuws doen? Waar loop je dan tegenaan en lukt het om dat in verbinding op te lossen of leidt het tot verwijdering?